دائم الذكر بودن

همانطور كه مستحضر هستيد تا هنگامي كه انسان در ظرف عبوديت حق تعالي بسر مي برد ، در حقيقت به ياد خداي اشتغال دارد.
در مورد نگاه كردن به برنامه هاي تلويزيون گفتني است: غفلت زا بودن با نبودن اين برنامه ها به كيفيت و محتواي آن بستگي دارد. برخي از برنامه ها در راستاي ياد خدا و آگاهي بخشيدن به انسان است؛ ولي برنامه هايي هم هستند كه غفلت زا مي باشند. در مورد اين برنامه ها بايد به صورت گزينشي و انتخابي عمل كرد. بنابراين نشستن پاي اين دستگاه و نگاه كردن به تمامي برنامه هاي آن درست نيست.
درباره دوام ياد خدا گفتني است: ياد خداي منحصر در ذكر اصطلاحي و يا آوردن مفهوم خدا در ذهن و تفكر در وجود او، خلاصه نمي شود. مقصود اصلي از ياد خداوند اين است كه انسان در ظرف بندگي خالق هستي واقع شود ، تا زماني كه انسان احساس مي كند كه در حال اطاعت پروردگار است ، به ياد او است و به محض اينكه وارد منطقه گناه مي شود ، از جرگه بندگي خارج مي گردد و دچار خدا فراموشي مي شود.
قرآن شريف با وجود اين كه مؤمنان را به ياد خداوند دستور مي دهد (احزاب، آيه 41) ولي اين كار را در ذكر زباني خلاصه نمي كند بلكه موارد بسياري را مي شمارد كه هر يك نمونه روشني از ياد خداوند محسوب مي شود. اين موارد عبارت است از:
1. به پا داشتن نمازهاي واجب و مستحب (طه، آيه 14) .
2. به ياد آوردن آفرينش انسان. قرآن مردم را دعوت مي كند كه خلقت ابتدايي خود را ياد كنند و به ياد آورند كه از نطفه اي خرد خلق شده اند و به واسطه اين ياد، كه جلوه اي از قدرت و علم خداوند است، از تكبر و غرور خود بكاهند (مريم، آيه 67 - واقعه، آيه 63).
3. توجه به مرگ و حيات جاويدان آخرت (اعراف، آيه 57).
علماي اخلاق معتقدند هيچ موعظه اي براي بيداري بنده از خواب غفلت، به پايه ياد مرگ نمي رسد.
4. توجه به آمد و شد روز و شب، خلقت آسمان ها و زمين (آل عمران، آيه 190).
به طور كلي توجه به آيات و نشانه هاي خداوند وسيله اي براي يادآوري اسماء و صفات خداوند است. شايد زيباترين و هنرمندانه ترين جلوه ياد خدا در همين مورد باشد.
5. توجه به بهره مندي از نعمت هاي الهي و عبور دادن اين توجه به منعم حقيقي (بقره، آيه 40).

گر شبي در منزل جانانه مهمانت كنندگول نعمت را مخور، مشغول صاحبخانه باش

6. توجه به وفاق و همدلي در بين مسلمانان؛ محبت قلبي و الفت بين مردم جلوه اي از ياد خداوند است (آل عمران، آيه 103).
7. توجه به عهدها و پيمان هاي الهي (مائده، آيه 7).
8. توجه به هدايت پروردگار از طريق فرستادن پيامبران و نازل كردن كتاب هاي آسماني (مائده، آيه 20 - بقره، آيه 231).
9. توجه به آرامش و امنيت (ابراهيم، آيه 6).
10. مقاومت و ايستادگي در برابر وساوس و حيله هاي شيطان (اعراف، آيه 201).
11. پرهيز از محرمات و گناهان (مائده، آيه 91).
12. كسب حلال (نور، آيه 37).
ترس از خدا و روز قيامت سبب مي شود انسان در معامله و تجارت از فساد مالي دوري كند. توجه به اين موارد و نظاير آن به ما اين معرفت و بينش را مي دهد كه «ياد خداوند» لزوما ذكر لفظي نيست تا منافاتي با كارهاي روزمره از قبيل تحصيل داشته باشد بلكه عمده ذكر قلبي مورد نظر است. به علاوه اگر كارهاي روزمره از قبيل درس خواندن با انگيزه الهي باشد، ذكر الله و ياد خداوند قلمداد مي شود.
برنامه عبادى زير را عمل كنيد كه براى ياد خدا بسيار مؤثر است:
1- مراقبه و محاسبه: در آغاز هر كارى كمى مكث كنيد اگر واجب است حتما انجام دهيد اگر حرام است حتما ترك كنيد و اگر نه حرام است نه واجب در انجام و ترك آن مختاريد اين سه چيز را قبل از انجام هر كارى مشخص كنيد سپس انجام دهيد. اصل اين توجه و مراقبه چندين فايده دارد اولاً انسان به حرام نمى‏افتد و نيز واجبى از او ترك نمى‏شود. ثانيا: انسان را از غفلت شبانه‏روزى مى‏گيرد. ثالثا: ترك حرام و فعل واجب به قصد قربت خود عبادت به حساب مى‏آيد مى‏توان فعل تمام واجبات و ترك تمام محرمات را به قصد قربت انجام داد حتى افعالى كه نه واجب هستند نه حرام مى‏توان با قصد قربت آنها را عبادى كرد مثلاً خوابيدن با اين قصد باشد كه تجديد نيرو شود تا انسان عبادت خدا كند و... شب به محاسبه بنشيند كه آيا مراقبه طول روز را خوب انجام داده يا نه. اگر خوب انجام داده و نه تنها در اول هر كارى مراقبه‏اش را انجام داده بلكه آن كار را طبق مراقبه انجام داده مثلاً اگر در اول فهميد فلان كار حرام است در عمل هم آن را ترك كرده يا اگر در اول فهميد واجب است در عمل آن را انجام داده اينجا شكر خداى را هر چند زبانى به جا آورد و اگر خوب انجام نداده علت‏يابى كند تا به مرور نقص‏ها و علت عدم موفقيت را كشف كند تا بعد از سال‏ها به جايى برسد كه حتى يك گناه از او صادر نشود و خلاصه اين كه مدار مراقبه و محاسبه شما انجام واجبات و ترك محرمات مى‏باشد.
حضرت على(ع) مى‏فرمايند: «ان هذه النفس لامارة بالسوء فمن اهملها، جمحت به الى المآثم؛ همانا اين نفس پيوسته به بدى و زشتى امر مى‏كند پس هر كسى آن را مهمل به حال خود واگذارد (ولى او انسان را رها نمى‏كند و) او انسان را به سمت گناهان مى‏كشاند»، (الغرر والدرر، باب النفس به نقل از سر الاسراء، استاد على سعادت‏پرور، ج 1، ص 305، روايت 20). عوامل غفلت زا عبارتند از:
1-جهل و بي خبري ، ضعف آگاهي و تعقل نسبت به امور اساسي زندگي.
2-رزايل اخلاقي و صفات باطني مذموم.
3- اسارت انسان نسبت به عادتها-دلبستگي ها- وابستگي ها-راحت طلبي ها-لذت جويي هاي افراطي و دنيوي-و حب دنياي مذموم.
در نتيجه، براي اين منظور چاره اي جز تهذيب و تخليه نفس از عوامل غفلت زا ، كسب آگاهي و بيداري و تقويت ظرف عبوديت و بندگي خداوند نيست .اگرانسان بتواند اين موقعيت رابراي خودش سامان دهد، تمام زندگي اش در ذكر و ياد خداي سپري خواهد شد.
دستورالعمل ياد خدا:
1- نماز اول وقت: اگر كار اهمى با نماز اول وقت در تعارض نباشد نماز اول وقت را ترك نكنيد. روايات و نيز بزرگان نماز اول وقت را اكيدا سفارش كرده‏اند. امام صادق(ع) مى‏فرمايند: «لكل صلاة وقتان: اول و آخر، فاول الوقت افضله و ليس لاحد ان يتخذ آخر الوقتين وقتا الا من علة و انما جعل آخرالوقت للمريض والمعتل و لمن له عذر و اول الوقت رضوان الله و آخر الوقت عفوالله؛ براى هر نمازى دو وقت است: اول وقت و آخر وقت پس اول وقت برتر و با فضيلت‏تر است و براى كسى نشايد كه آخر وقت را وقت (نماز) اتخاذ كند مگر از روى علتى و آخر وقت فقط براى شخص بيمار و ناتوان و كسى كه داراى عذرى است مى‏باشد و اول وقت خشنودى خدا را دربردارد ولى آخر وقت عفو خدا را»، (ميزان‏الحكمه، ج 5، ص 401، روايت 10390).
3- مستحبات نشاط‏آور: از ميان مستحبات از نمازهاى نافله گرفته تا دعاى كميل و ندبه و... فقط و فقط آنهايى را انجام دهيد كه براى شما نشاط‏آور است و از تحميل نفس بر مستحبات پرهيز كنيد فقط به اقبال قلب بنگريد هر عمل مستحبى كه قلب بدان اقبال داشت و بر اينان نشاط‏بخش و حال‏آور بود به همان اكتفا كنيد، حتى نسبت به نماز شب كه سفارش زيادى شده است اگر نشاط نداشتيد يا اصلاً نخوانيد يا خيلى خيلى خلاصه در ظرف ده دقيقه تمام يازده ركعت را با حذف مستحبات بخوانيد.
4- توسل به ائمه معصومين(ع): گاه گاهى مخصوصا به اقتضاى حال و اقبال قلب به ائمه معصومين(ع) توسل جوييد و توفيق و حاجات خود را از آن معادن كرم بخواهيد.
5- دائم‏الوضوء: سعى كنيد هميشه وضودار باشيد واگر براى شب قبل از خواب وضو بگيريد كافى است و چنانچه نيمه‏شب براى كارى برخاستيد و خواستيد دوباره بخوابيد وضو لازم نيست اگر آب وضو را با حوله خشك كنيد از جهتى بهتر است.
6- زيارت اهل قبور: هفته‏اى يك بار به زيارت اهل قبور مؤمنين و شهداى عزيز برويد و اگر وقت خلوتى را انتخاب كنيد تا تأمل بيشترى كنيد و گذرا بودن دنيا بيشتر در دلتان جا افتد خيلى بهتر است هدف اين است كه دل تكان بخورد و رغبت خود را به دنيا كم كند و به فكر آخرت و عالم قبر و قيامت بيفتد.
7- به قدر توان و مجال و فرصت، از خواندن قرآن و دعا غفلت نشود.
8- با افراد متدين و با تقوا و صالح بيشتر مرتبط باشيد.
نکته پاياني که از برخي غفلت هاي قهري که ممکن است بر اثر اشتغال به امور مادي و دنيوي پيش بيايد نگران و خداي نخواسته مأيوس نباشيد، زيرا با ياد مجدد خدا و معنويت افتادن، غفلت موردي و مقطعي جبران مي شود.

دیدگاه ها

ارسال ديدگاه جديد

(لطفا از درج سوال در ديدگاه ها خودداري فرماييد براي طرح سوالات خود به اين آدرس مراجعه فرماييد)

محتویات این فیلد به صورت شخصی نگهداری می شود و در محلی از سایت نمایش داده نمی شود.
  • آدرس های وب و ایمیل به صورت اتوماتیک به لینک تبدیل می شوند.
  • تگ های مجاز : <br><a> <br> <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • خطوط و پاراگرافها به صورت اتوماتیک جدا سازی می شود.
  •  

 

کد امنیتی
این سوال برای آزمایش کردن شما است که آیا شما یک بیننده واقعی ( انسان ) هستید و یا یک رایانه برای ساخت اسپم .
1 + 15 =
دو عدد را جمع کنید و وارد کنید . به عنوان مثال 1+3 را باید 4 وارد کنید .