اجل مسمي * انعام، آيه 6

اجل ، در لغت دو معنا دارد : يكي مدت معين و ديگري آخر مدت ، درمفردات راغب و قاموس به آن ها اشاره شده است . به نظر علامه طباطبايي ،معناي اصلي آن تمام مدت است و به طور مجازي در آخر مدت نيز استعمال مي شود، ( ترجمه تفسير الميزان ، ج 7، ص 10 ) طبق مفاد آيه ي 2 از سوره ي انعام ( ثم قضي اجلا" و اجل مسمي عنده ) ، انسان داراي دو نوع اجل است كه يكي مشروط است و ديگري محتوم يا مسمي . منظور از مشروط اين است كه تابع شرايطي است و اگر آن شرايط فراهم باشد، اجل خواهد آمد و اگرفراهم نباشد، نخواهد آمد .مقصود از محتوم هم اين است كه در وقت معيني مي آيد و حتمي است . اجل نوع اول ، قابل محو و اثبات است ؛ اما دومي ثابت و پايدار است ، ( براي توضيح بيش تر ر.ك : همان ، ص 13 - 11 ) . درحديثي از امام صادق ( ع ) در تفسير آيه ي فوق آمده است كه آن حضرت فرمود : آن ها دو اجلند اجل مشروط كه خدا در آن هر چه بخواهد مي كند واجل محتوم ، ( مجلسي ، بحارالانوار، ج 5، ص 140، حديث 9، چاپ بيروت و تفسير نور الثقلين ، ج 1، ص 504، نشر اسماعليان ) . خلاصه ، از كلمه ي مسمي كه بعد از واژه ي اجل در آيه ي 60 سوره انعام ذكر شده است و باتوجه به آيه ي 124 اعراف كه مي فرمايد : ( ( و لكم في الارض مستقر و متاعالي حين ) ) ، مي توان چنين استنباط كرد كه اجل مسمي براي هر كس از روزتولد، نزد خدا معلوم و معين است . افزون بر آن ، در آيه ي 2 همين سوره ، بعداز كلمه ي مسمي ، عبارت ( ( عنده ) ) هم به كار رفته است كه نشان مي دهداطلاع بر اين مسمي منحصر به خدا مي باشد، ( ترجمه الميزان ، ج 7، ص 206 ) (لوح فشرده پرسمان، اداره مشاوره نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه ها، كد: 11321/400002)