صفات الهي ؛ قاهر و قهار

واژة «قاهِر» و «قَهّار» از ماده «قهر» به گفته «مقائيس اللغه» در اصل به معني غلبه و برتري است، و لذا به سنگهاي محكم «قَهْقَرْ» گفته مي‏شود، و به گفته «مفردات» قهر به معني «پيروزي» توأم با «ذليل ساختن طرف مقابل» است، و لذا در هر يك از اين دو معني به كار مي‏رود، و به گفته «خليل بن احمد» در كتاب «العين» قهر به معني غلبه و گرفتن كسي يا چيزي از طرف بالا است، همين معني در «لسان العرب» و «تاج العروس» آمده است.
واژه «قاهر» و «قهار» هنگامي كه در مورد خداوند به كار مي‏رود به معني غلبه بر تمام جباران و تسلط كامل بر تمام مخلوقات جهان و ناتواني همه آنها در برابر اراده و فرمان او است، به گونه‏اي كه هيچ موجودي نمي‏تواند مانعي در برابر خواست و مشيت او ايجاد كند، منتهي «قهار» از آنجا كه صيغه مبالغه است همين معني را با تأكيد و اهميت بيشتر بيان مي‏كند.
پيامي كه اين دو وصف الهي براي بندگان مومن دربردارد اين است كه هرگز از قدرت خود مغرور نشوند، بنياد ستم ننهند، و خود را مسلط و پيروز ندانند كه غرور سرچشمه بسياري از بدبختيها و شكستها در طول تاريخ بوده است، بلكه بايد خود را مقهور اراده خداوند بشمرند و بدانند توانائي آنها در برابر اراده خداوند كمترين تأثيري ندارد، و بي‏شك توجه به قاهريت و قهاريت خداوند مي‏تواند انسان را از تندرويها به هنگام پيروزي بازدار.
پيام قرآن ج 4، حضرت آيت الله مكارم شيرازي و ساير همكاران (لوح فشرده پرسمان، اداره مشاوره نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه ها، كد: 5981/400002)